dublet 2017 8

Drugi rok projektu dubeltowego realizowanego na terenie Puszczy Knyszyńskiej już za nami. Niestety tyle też czasu potrzebowaliśmy na uzyskanie pozwoleń na budowę. Ale już je mamy i dlatego z końcem minionego roku zaczęliśmy dużą inwestycję budowlaną, polegającą na zasypywaniu rowów melioracyjnych, remoncie istniejących przepustów, jak też budowie nowych przepustów, które w przyszłości umożliwią wjechanie sprzętu na łąki, które co roku kosimy oraz remoncie całkiem niemałego odcinka dróg gruntowych.

W pierwszej kolejności zajęliśmy się rowami w okolicach Gródka. W sumie zasypaliśmy już 1810 m rowów oraz dokonaliśmy konserwacji rowu na dł. 850 m. Konserwacja ta była warunkiem uzyskania zgody na zasypanie rowów, znajdujących się w graniach działek należących do PTOP.

Na jednej z działek, gdzie w sezonie wiosna-lato prowadzony jest wypas konika polskiego, wybudowaliśmy oczko wodne, które stanowić będzie wodopój dla koni.

Ruszyliśmy też z remontem dróg: jedna w okolicy miejscowości Pieńki (1180 m), druga niedaleko wsi Kowalowy Gród, obręb Kuryły (2220 m).

Pierwsza część robót potrwa do końca lutego, kolejna zacznie się po sezonie ptasim.

Geodezyjne wytyczenie drogi fot MPotockaGeodezyjne wytyczenie przebiegu drogi fot MPotockaI po rowie fot MPotockaLokalizacja przyszlego nowego przepustu fot M PotockaLokalizacja remontu przyszlej drogi fot MPotockaOczko wodne fot MPotockaOczko wodne wodopoj dla konikow polskich fot MPotockaPrzebieg prac fot MPotockaRemontowanie drogi obreb Pienki fot MPotockaRemont drogi ukladanie geowlokniny fot MPotocka

Zbawienną rolą w ochronie ptaków siewkowych jest ekstensywne użytkowanie łąk poprzez ich koszenie i/ lub wypas. Zarówno coroczne koszenie łąk, jak i wypas wpływają na spowolnienie procesu zarastania terenów otwartych, łąk i dolin rzecznych. W przypadku wypasu mamy jednak do czynienia z procesem zbliżonym do naturalnego, którego efekty są korzystniejsze, gdyż następują stopniowo i z różnym nasileniem.    
Wypas sprawia, że w krajobrazie w całym okresie lęgowym dominują niskie i okresowo średniowysokie zbiorowiska trawiaste, szuwarowe i ziołoroślowe (preferowane przez dubelty). Ponadto, dzięki zgryzaniu oraz rozdeptywaniu darni przez pasące się zwierzęta siedliska te posiadają strukturę łanową lub luźnokępkowa, zaś przy warstwie przyziemnej zwykle nie tworzy się zwarta jednorodna ruń. Pasące się na łąkach konie czy krowy poprzez rozdeptywanie zbitej obumarłej roślinności tworzą niezliczoną ilość mikrosiedlisk, które byłyby niedostępne przy tradycyjnym mechanicznym koszeniu. Wypas zapewnia więc wysoką mozaikowość siedliska oraz w porównaniu do wczesnych koszeń, zwiększa szansę na przetrwanie gniazda i przeżycie młodych dubeltów.
Uwzględniając dane pozyskane z innych projektów postanowiliśmy po raz pierwszy wprowadzić wypas konika polskiego również w dolinę rzeki Supraśl. W ramach projektu dotyczącego ochrony dubelta na terenie dolin rzecznych Puszczy Knyszyńskiej ogrodziliśmy ponad 4500 m łąk (powierzchnia łąk to około 50 ha), gdzie w sezonie wypasanych jest blisko 40 koni.
Już dzisiaj wiemy, że ogrodzenie elektryczne, w którym wypasane są konie stopniowo, z roku na rok stwarza doskonałe warunki żerowiskowe dla dubelta i innych ptaków siewkowych. Efekty kolejnych powierzchni przewidzianych pod wypas będą przez nas obserwowane w następnych latach trwającego projektu.

 

DSC01545DSC01548DSC01608DSC0161120180908 141732z20180908 141716z

Zima za pasem, więc żeby umilić jesienne, pochmurne dni wspomnijmy kalitnikowe obozy dla wolontariuszy :)

Od dłuższego czasu na podsumowanie czekały czwarty i piąty workcamp. Pierwszy z nich odbył się w dniach 17-22 września, drugi zaś w dniach 8-13 października. Terminy dość późne, ale pogoda była bardzo sprzyjająca, bo wciąż letnia. Prace podczas obydwóch turnusów skupiły się na drewnianym ogrodzeniu wokół łąki, na której wypasane są nasze koniki polskie w Gródku. A dokładniej, naszym celem było zabezpieczenie płotu przed konikami poprzez zamontowanie stalowej linki, na długości 2,2 km. Dzięki temu, w przyszłym roku przez linkę popłynie prąd, tym samym uniemożliwi to konikom m.in. przekładanie głów pomiędzy żerdziami, co niestety nierzadko kończy się wyłamaniem żerdzi, czy nawet samych słupków. Drugim naszym zajęciem było rozebranie starego i postawienie nowego płotu przy domu w Kalitniku. Od wkopania słupków, po przybicie sztachet. Prace - jak zawsze w wykonaniu naszych wolontariuszy - spisane na medal :)

Dziękujemy wszystkim wolontariuszom za przybycie i zaangażowanie. Bardzo nas cieszy, że osoby biorące udział w naszych obozach lubią na nie wracać w kolejnych latach.

Tym samym pragniemy zaprosić wszystkich zainteresowanych do udziału w przyszłorocznej edycji, tym bardziej iż będą to już ostatnie workcampy realizowane w ramach projektu "Czynna ochrona dubelta na terenie torfowisk i dolin rzecznych w obszarze specjalnej ochrony ptaków Natura 2000 Puszcza Knyszyńska (PLB200003)". 

 

DSC01603DSC01595DSC01607DSC01621DSC01636DSC01647DSC01650DSC01652DSC01660DSC01840

Realizacja projektu "Czynna ochrona dubelta na terenie torfowisk i dolin rzecznych w obszarze specjalnej ochrony ptaków Natura 2000 Puszcza Knyszyńska (PLB200003)" nierozerwalnie wiąże się z jego promocją podczas lokalnych festynów. W tym roku wzięliśmy udział w trzech wydarzeniach: 07.08 - "Zabawa na Annę" w Królowym Moście, 01.09 - Dożynki Gminne w Gródku oraz 08.09 - "Święto Grzyba" w Sokolu.

Podczas tych dni udzielaliśmy informacji o projekcie, sytuacji populacji dubelta i innych ptaków siewkowych w Polsce. Ogromnym zainteresowaniem cieszył się konkurs kierowany zarówno do dzieci jak i dorosłych, polegający na rozpoznawaniu ptaków. Uczestnicy otrzymywali nagrody w postaci długopisów, smyczy, kubków, koszulek i toreb wydanych w ramach projektu. Zapraszamy w przyszłym roku :)

 

 

IMG 20180908 161045757IMG 20180908 16095911520180807 18571820180901 184114

W drugiej połowie sierpnia odbył się trzeci obóz dla wolontariuszy w Stacji Terenowej PTOP w Kalitniku, organizowany w ramach projektu "Czynna ochrona dubelta  na terefnie torfowisk i dolin rzecznych w obszarze specjalnej ochrony ptaków Natura 2000 Puszcza Knyszyńska (PLB200003)".

Poniedziałek, już tradycyjnie, spędziliśmy na wspólnej integracji oraz przygotowaniu pomieszczeń na nasz pobyt. W trakcie kolejnych dwóch dni poświęciliśmy się intensywnej pracy na rzecz rezerwatu torfowiskowego Gorbacz,  na terenie którego sukcesywnie usuwaliśmy zakrzaczenia w postaci brzozy. Na czwartek zaplanowany był transport koni z Kalitnika do Gródka (gdzie w lipcu, w ramach przedmiotowego projektu, ogrodziliśmy blisko 30 ha łąk), w związku z czym podzieliliśmy się na dwie grupy. Pierwsza z nich zajęła się przygotowaniem nowej kwatery na przybycie koni, tj. przetransportowaniem poidła, a następnie wpuszczaniem koni. Druga grupa miała niełatwe zajęcie polegające na odłowieniu wybranych koni z pastwiska w Kalitniku i pomocy przy ich załadunku do przyczepy. Łącznie odbyły sie dwa transporty koni. Do nowego stada dołączyły także konie wypasane przez nas w Gródku, na terenie ogrodzenia elektrycznego, które już przeprowadziliśmy "w ręku". Ostatniego dnia zdemontowaliśmy część elektrycznego ogrodzenia z pastwiska, z którego zabraliśmy konie oraz podjęliśmy się drobnych napraw ogrodzeń drewnianych już w Kalitniku.

Serdecznie zapraszamy na ostatni obóz w tym roku, który odbędzie się w dniach 8-13.10. Zgłoszenia należy przesyłać na adres: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript..

 DSC01398DSC01414IMG 20180823 101729924DSC01461DSC01468DSC01504DSC01544DSC01548DSC01562IMG 20180825 104812207 HDR

Zapraszamy na ostatni już w tym roku obóz dla wolontariuszy w Kalitniku, który odbędzie się w dniach 8-13 października.

Zapewniamy: nocleg (w tym pościel) w Stacji Terenowej PTOP w Kalitniku, wyżywienie (mięsne/wegetariańskie), sprzęt do pracy oraz świetną atmosferę :) W planach ogólnie pojęte działania na rzecz ochrony przyrody (prace będą dostosowane do uczestników i bieżących potrzeb).

Zgłoszenia należy przesłać na adres: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript..

A jak było na poprzednich turnusach można przeczytać w zakładce: Aktualności

W dniach 16-21 lipca odbył się drugi workcamp w Kalitniku, realizowany w ramach projektu "Czynna ochrona dubelta na terenie torfowisk i dolin rzecznych w obszarze specjalnej ochrony ptaków Natura 2000 Puszcza Knyszyńska (PLB20003)". Początkowo pogoda nas nie rozpieszczała i w deszczowe dni skupiliśmy się na pracach przy stacji terenowej. Zaczęliśmy od przygotowania pomieszczenia gospodarczego na naszą stołówkę oraz zaimpregnowania sztachet, mających tworzyć płot przy domu. W środę deszczowe chmury nas opuściły, więc przenieśliśmy się do Gródka, gdzie zajęliśmy się pracami przy ogrodzeniu elektrycznym. Panowie podzielili się na dwie drużyny i będąc w posiadaniu podkaszarek wykosili trawę bezpośrednio pod ogrodzeniem. Z kolei panie zajęły sie konserwacją ogrodzenia, tj. wymieniły górny sznurek na całej długości oraz poprawiły wysokość zaczepienia izolatorów na każdym słupku. W czwartek powróciliśmy do prac przy stacji terenowej, gdzie - wcześniej zaimpregnowane sztachety - tym razem pokryliśmy pierwszą warstwą farby. Wieczór spędziliśmy na wspólnych rozmowach przy ognisku oraz przy dźwiękach gitary naszego wolontariusza - Igora. W piątek pochłonęły nas prace porządkowe w domu i w budynku gospodarczym, a po południu czekała na naszych wolontariuszy dodatkowa atrakcja. Mieliśmy przyjemność uczestniczyć w wypuszczaniu młodych kulików wielkich, na terenie naszego ogrodzenia elektrycznego w Gródku. Ptaki zostały odchowane w wolierze przez Towarzystwo Przyrodnicze "Bocian" w ramach projektu "Realizacja Krajowego Planu Ochrony Kulika Wielkiego - Etap I" POIS.02.04.00-00-0019/16.

DSC01051DSC01086DSC01102DSC01109

wolontariusze12W dniach 11-16.06 odbył się pierwszy, z zaplanowanych pięciu, workcampów w Kalitniku. Tym razem skupiliśmy się na pracach na działce PTOP w Gródku, ogrodzonej elektrycznym płotem by chronić ptaki siewkowe i ich lęgi przed naziemnymi drapieżnikami.
Na sam początek wzięliśmy się za przywiezienie poidła dla koników polskich oraz stawianie ogrodzenia, dzielącego powierzchnię działki na dwie kwatery. Naszym celem było zabezpieczenie stwierdzonych stanowisk gniazdowych ptaków siewkowych przed ewentualnym zdeptaniem przez koniki polskie, które następnego dnia zawitały na kwaterę. W ciągu 5 godzin postawiliśmy blisko 700 m. elektrycznego ogrodzenia. Kolejny dzień minął nam na  podłączaniu nowego ogrodzenia pod prąd, przywożeniu ekipy wypasowej (tj. 7 klaczy wraz z 2 źrebakami i pilnującego całego stada ogiera) z Kalitnika, uzupełnianiu wody w poidle (a nie tak łatwo uzupełnić 500 litrowe poidło, gdy w pobliżu brak studni), podkaszaniu trawy wzdłuż ogrodzenia, a następnie, już w Kalitniku, na naprawie drewnianego ogrodzenia dla koni. W środę odpoczywaliśmy od pracy w terenie, w zamian skupiliśmy się na pracach porządkowych w Stacji Terenowej PTOP w Kalitniku. Następne dni to powrót do prac na Gródku, dalsze podkaszanie trawy wzdłuż płotu oraz uzupełnianie wody w poidle.
Grupa, choć nieliczna, to ambitna. Dziękujemy uczestnikom za wspólnie spędzony czas :)


A już wkrótce kolejne workcampy: 16-21.07 (brak wolnych miejsc), 20-25.08 (dwa wolne miejsca), 17-22.09 (brak wolnych miejsc). Na przełom września i października planujemy ostatni obóz, jego termin zostanie wkrótce ogłoszony. Serdecznie zapraszamy!

 

Jednym z najistotniejszych zagrożeń dla ptaków siewkowych i ich lęgów jest zagrożenie jest drapieżnictwo ze strony ssaków naziemnych, takich jak: lis, jenot czy borsuk. W celu zminimalizowania tego czynnika, wiosną 2017 r. ogrodziliśmy 34 ha łąk na Niecce Gródecko-Michałowskiej, stanowiących tzw. powierzchnię próbną. Obszar ten, wraz z najbliższym otoczeniem (34 ha łąk, powierzchnia przylegająca, tzw. referencyjna), monitorowany jest przez zespół ornitologów w okresie kwiecień-czerwiec, w celu wykrycia ptaków siewkowych i określenia ich sukcesu lęgowego.

Niestety rok 2017 był niekorzystny dla ptaków wodno-błotnych. Na powierzchni próbnej i referencyjnej nie stwierdzono gniazdujących ptaków, dlatego rozszerzono monitoring na cały obszar Niecki Gródecko-Michałowskiej, gdzie zaobserwowano 22 miejsca gniazdowe czajki oraz 7 rycyka. Spośród stwierdzonych stanowisk gniazdowych odnaleziono w sumie 23 gniazda (W: n=16, LIM: n=7) oraz trzy przypadki wodzenia piskląd czajki. Wśród straconych lęgów, aż 78% zostało utraconych w wyniku drapieżnictwa, 9% w wyniku prac agrotechnicznych, zaś dla trzech przypadków przyczyna straty w lęgach nie została ustalona.

Rok 2018 okazuje się zdecydowanie bardziej korzystnym. W obrębie powierzchni próbnej stwierdzono 6 gniazd czajki, 6 rycyka, 2 kszyka i 2 dubelta. Co najważniejsze - nie ma żadnych strat spowodowanych przez drapieżniki, podczas gdy większość lęgów znajdujących się poza ogrodzeniem została splądrowana przez drapieżniki bądź zniszczona w wyniku prac agrotechnicznych.

Monitoring będzie kontynuowany jeszcze w przyszłym roku, w ramach projektu "Czynna ochrona dubelta na terenie torfowisk i dolin rzecznych w obszarze specjalnej ochrony ptaków Natura 2000 Puszcza Knyszyńska (PLB200003)". Wówczas będziemy dysponować danymi z trzech lat oraz bezcennym doświadczeniem w ochronie lęgów ptaków siewkowych.

fot. K. Gajewskafot. M. Potockafot. M. Potockafot. M. Kornilukfot. M. Korniluktablica ogrodzenia

 

Pod koniec marca, w oczekiwaniu na ptaki w Niecce Gródecko-Michałowskiej, postanowiliśmy zatrzymać jak najdłużej wodę na naszych łąkach. W latach poprzednich, w ramach zrealizowanych na tym terenie projektów, wyremontowaliśmy oraz wybudowaliśmy kilkanaście obiektów regulujących poziom wody w ciekach i rowach melioracyjnych. Były to głównie zastawki, przepusty i progi. Aby urządzenia ten spełniły swoje funkcje ważne jest, by w odpowiednim czasie założyć deski, które spiętrzą wodę w rowach melioracyjnych. Tak też zrobiliśmy.
Kwiecień to okres, kiedy należy jak najdłużej zatrzymać wodę pochodzącą czy to z pozimowych roztopów, czy wiosennych opadów deszczu. Po dwóch tygodniach widać efekty. Wody dużo no i ptaków jakby nieco więcej. Pojawiły się czajki, rycyki, kszyki no i dubelty. Najważniejsze jest w tym wszystkim jednak to, żeby jak najwięcej ptaków założyło gniazda na tym terenie i szczęśliwie wyprowadziły legi.

20180403 141544 20180403 142435 20180403 142853 20180403 143049

Sekretariat PTOP

ul. Ciepła 17 15-471 Białystok tel./fax.: 85 664 22 55, 85 6754862 Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

Biuro Regionalne w Olsztynie

ul. Murzynowskiego 18, 10-684 Olsztyn, tel./fax.: 89 533 68 66 Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

Gospodarstwo rolne PTOP

Żywkowo 7 11-220 Górowo Iławeckie tel./fax.: 89 761 82 07 Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.